Να φτάσουμε στην Ιθάκη χωρίς νέα Οδύσσεια

Η χθεσινή παρέμβαση του υπουργού Οικονομικών και προέδρου του Eurogroup Κυριάκου Πιερρακάκη στη Λάρισα κινήθηκε σε μια γραμμή πιο προσγειωμένη από τον συνηθισμένο πολιτικό λόγο. Αναγνώρισε ότι το διεθνές περιβάλλον δυσκολεύει και ότι οι προβλέψεις για την οικονομία δεν μένουν ανεπηρέαστες. Η αναθεώρηση της ανάπτυξης για το 2026 προς τα κάτω και η ταυτόχρονη βελτίωση για το 2027 δείχνουν μια οικονομία που πιέζεται αλλά δεν εκτρέπεται.

Το βάρος όμως πέφτει στο πώς ερμηνεύεται αυτή η εικόνα. Η φράση ότι η χώρα δεν χάνει τον βηματισμό της περιγράφει αντοχή, όχι άνεση. Υπονοεί ότι υπάρχει μια σταθερότητα που αντέχει τις εξωτερικές πιέσεις, χωρίς όμως να απαντά πλήρως στο αν αυτή η σταθερότητα έχει βαθιές ρίζες ή αν παραμένει εύθραυστη.

Πιο καθαρό ήταν το πολιτικό μήνυμα που ακολούθησε. Το δίλημμα που έθεσε, αν η χώρα θα συνεχίσει στην ίδια πορεία ή αν θα επιστρέψει σε λάθη του παρελθόντος, επιχειρεί να δώσει μια σαφή κατεύθυνση. Είναι μια διατύπωση που απευθύνεται περισσότερο στο ένστικτο της ασφάλειας παρά σε μια σύνθετη ανάγνωση της πραγματικότητας, αφού οι εξελίξεις δεν κινούνται ποτέ σε τόσο καθαρές γραμμές.

Ξεχωριστή ήταν και η αναφορά στην «Ιθάκη», με έμμεση σύνδεση στο βιβλίο του Αλέξη Τσίπρα. Η επισήμανση ότι το ζητούμενο είναι να φτάσει η χώρα στον προορισμό χωρίς να ξαναζήσει μια νέα Οδύσσεια μεταφέρει τη συζήτηση στη διαδρομή. Δεν αφορά μόνο το πού θα φτάσει η οικονομία, αλλά με ποιους όρους και με ποιο κόστος.

Εκεί βρίσκεται και η ουσία της συζήτησης. Η οικονομία δείχνει σημάδια αντοχής, όμως το περιβάλλον παραμένει ασταθές και απαιτητικό. Οι διεθνείς εξελίξεις δεν αφήνουν περιθώρια για βεβαιότητες και η πραγματική δοκιμασία θα είναι η ικανότητα της χώρας να αντέξει τις επόμενες πιέσεις χωρίς να επιστρέψει σε κύκλους κρίσης.

Οι αριθμοί δίνουν μια εικόνα προόδου, αλλά δεν αρκούν από μόνοι τους. Η καθημερινότητα των πολιτών είναι εκείνη που θα δείξει αν αυτή η πορεία έχει ουσιαστικό περιεχόμενο. Η απόσταση ανάμεσα στη διατήρηση μιας ισορροπίας και σε μια πραγματική βελτίωση είναι μικρή στη διατύπωση, αλλά μεγάλη στην πράξη. Κι αυτό είναι οφθαλμοφανές στην ποιότητα ζωής που δεν απολαμβάνει σήμερα ένα μεγάλο μέρος της κοινωνίας λόγω των δυσανάλογα χαμηλών απολαβών, σε συνάρτηση με το δυσβάσταχτο κόστος ζωής. Αυτή λοιπόν είναι η μικρή στις λέξεις, αλλά μεγάλη στις πράξεις διαφορά, για την οποία η κυβέρνηση θα κριθεί στις προσεχείς βουλευτικές εκλογές.

Απόστολος Γ. Ράιδος