Κύριε Πιτσιλή, ποιος ελέγχει τους ελεγκτές και ποιός πληρώνει τα σπασμένα;

Υπάρχει κάτι εξοργιστικό στις υποθέσεις που έρχονται τις τελευταίες ημέρες στο φως της δημοσιότητας. Εκατομμύρια ευρώ, δίκτυα εκατοντάδων εταιρειών, μηχανισμοί φοροδιαφυγής που φέρονται να λειτουργούσαν για χρόνια και μια ΜΚΟ που συγκέντρωνε χρήματα στο όνομα παιδιών με καρκίνο. Η Ελληνική Αστυνομία κατάφερε να ξετυλίξει το κουβάρι αυτών των υποθέσεων. Μένει όμως ένα πελώριο ερώτημα αναπάντητο. Τι έκαναν όλο αυτό το διάστημα εκείνοι που πληρώνονται από τους Έλληνες φορολογούμενους για να προλαμβάνουν και να εντοπίζουν τέτοιες παρανομίες;

Ας αρχίσουμε από την υπόθεση της ΜΚΟ, γιατί εδώ η οικονομική απάτη, εφόσον αποδειχθεί, αποκτά μια ιδιαίτερα αποκρουστική διάσταση. Άνθρωποι προσέφεραν από το υστέρημά τους για να βοηθήσουν παιδιά που έδιναν μάχη με τον καρκίνο. Γονείς εμπιστεύτηκαν σε τρίτους την αγωνία τους και την ανάγκη τους για βοήθεια. Σύμφωνα με τα στοιχεία της αστυνομικής έρευνας, από περίπου 3,94 εκατομμύρια ευρώ που συγκεντρώθηκαν για 34 παιδιά, στις οικογένειές τους αποδόθηκαν μόλις 1,11 εκατομμύρια. Οι έρανοι φέρονται μάλιστα να πραγματοποιούνταν χωρίς τις προβλεπόμενες άδειες.

Από το 2018 δραστηριοποιούνταν η συγκεκριμένη οργάνωση. Χρειάστηκαν οκτώ χρόνια για να φτάσουμε στις αποκαλύψεις. Οκτώ χρόνια κατά τα οποία το κράτος όφειλε να έχει διαμορφώσει ένα στοιχειώδες πλέγμα ελέγχου για το πού καταλήγουν τα χρήματα των δωρεών. Ποιος χορηγούσε άδειες, ποιος επόπτευε τις δραστηριότητες και ποιος διασταύρωνε τις εισπράξεις με τις πραγματικές καταβολές στους δικαιούχους; Το χειρότερο είναι ότι η ζημιά δεν θα περιοριστεί στους τραπεζικούς λογαριασμούς. Την επόμενη φορά που θα εμφανιστεί μια πραγματική έκκληση για βοήθεια, κάποιος θα διστάσει να συνεισφέρει. Θα αναρωτηθεί μήπως τον εξαπατούν. Αυτή την καχυποψία θα πληρώσουν αθώα παιδιά, οικογένειες και οργανώσεις που προσφέρουν πραγματικό έργο. Όταν επιτρέπεις να αμφισβητείται η αξιοπιστία της αλληλεγγύης, έχεις αποτύχει σε κάτι βαθύτερο από έναν διοικητικό έλεγχο.

Στις υποθέσεις του «Χωριάτικου» και της Pizza Fan, οι αριθμοί είναι σχεδόν αδιανόητοι. Στην πρώτη περίπτωση, οι αστυνομικές αρχές περιγράφουν ένα δίκτυο περίπου 430 εταιρειών, με απαιτητές οφειλές που ξεπερνούν τα 95 εκατομμύρια ευρώ. Στη δεύτερη, η εκτιμώμενη ζημιά για το Δημόσιο ξεπερνά τα 35 εκατομμύρια, με τη φερόμενη φοροδιαφυγή να εκτείνεται σε βάθος δεκαετίας. Δέκα ολόκληρα χρόνια. Και κανένας ελεγκτικός μηχανισμός δεν κατάφερε να σταματήσει εγκαίρως αυτή τη δραστηριότητα; Τι ακριβώς παρακολουθούν τα ψηφιακά συστήματα της ΑΑΔΕ; Πώς γίνεται ένας μικρός επαγγελματίας να απειλείται με κατάσχεση για λίγες χιλιάδες ευρώ, ενώ σε αυτές τις υποθέσεις συσσωρεύονταν ποσά δεκάδων εκατομμυρίων;

Υπάρχει βέβαια και η ακόμη πιο σκοτεινή πτυχή. Το Documento αποκάλυψε την περασμένη Κυριακή την ύπαρξη φερόμενης λίστας 25 στελεχών της ΑΑΔΕ που φέρονται να χρηματίζονταν από τον επιχειρηματία ο οποίος συνδέεται με την υπόθεση του «Χωριάτικου». Οι καταγγελίες είναι εξαιρετικά σοβαρές και απαιτούν πλήρη δικαστική διερεύνηση. Η αναφορά ενός ονόματος σε μια λίστα δεν συνιστά απόδειξη ενοχής. Εάν όμως επιβεβαιωθούν έστω και μέρος αυτών των στοιχείων, τότε θα μιλάμε για μια υπόθεση που αγγίζει τον ίδιο τον πυρήνα της λειτουργίας των φορολογικών αρχών. Για ανθρώπους επιφορτισμένους με την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, οι οποίοι ενδεχομένως πληρώνονταν για να κάνουν τα στραβά μάτια.

Ο διοικητής της ΑΑΔΕ, κ. Γιώργος Πιτσιλής, οφείλει συγκεκριμένες απαντήσεις. Όχι άλλες γενικόλογες αναφορές στην ψηφιοποίηση και στους ελέγχους που πραγματοποιούνται. Πρέπει να εξηγήσει γιατί υποθέσεις τέτοιας κλίμακας δεν εντοπίστηκαν εγκαίρως, αν υπήρχαν προειδοποιητικές ενδείξεις και τι απέγιναν. Η Αστυνομία αξίζει αναγνώριση για τις έρευνες και τις αποκαλύψεις. Η επιτυχία της, ωστόσο, φωτίζει με τον πιο δυσάρεστο τρόπο τις αδυναμίες εκείνων που όφειλαν να έχουν παρέμβει πολύ νωρίτερα. Σε επίπεδο πρόληψης, η ΑΑΔΕ εμφανίζεται ανίκανη να κάνει το αυτονόητο. Το πραγματικά ανησυχητικό είναι πως όλες αυτές οι υποθέσεις αποκαλύφθηκαν αφού είχε ήδη προκληθεί τεράστια ζημιά. Πόσες αντίστοιχες περιπτώσεις παραμένουν ακόμη άγνωστες; Πόσα χρήματα εξακολουθούν να χάνονται και πόσοι ελεγκτές εξακολουθούν να μη βλέπουν όσα συμβαίνουν μπροστά τους;

Απόστολος Γ. Ράιδος