Όλυμπος: Ένα μυθικό βουνό ανοίγει νέους δρόμους για τη Θεσσαλία

Ο Αμερικανός συγγραφέας, ιστορικός και απόφοιτος του Harvard Φράνσις Φάρκουαρ και ο Αριστείδης Φουτρίδης, φιλόλογος, πανεπιστημιακός, επίσης απόφοιτος του Harvard, επιχείρησαν το 1914 μία από τις πρώτες καταγεγραμμένες αναβάσεις στον Όλυμπο, ξεκινώντας από την Ελασσόνα και έγραψαν:

«Αιώνια νέος και αιώνια όμορφος, ο Όλυμπος στέκει μέσα στους αιώνες βασιλιάς ανάμεσα στα βουνά».

Η φράση τους δεν αποτελεί απλώς έναν λογοτεχνικό ύμνο. Περιγράφει τη διαχρονική δύναμη ενός τόπου που ενώνει τη φύση με τον μύθο, την ιστορία με την καθημερινή ζωή και τη Θεσσαλία με ένα παγκόσμιο πολιτιστικό σύμβολο.

Σήμερα, το χρέος μας δεν είναι να «ανακαλύψουμε» ξανά τον Όλυμπο αλλά να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε περισσότεροι άνθρωποι να τον γνωρίσουν με ασφάλεια, σεβασμό και ουσιαστική σύνδεση με τις τοπικές κοινωνίες.

Η πρόσφατη ομόφωνη ένταξη του Ολύμπου στον Κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς της UNESCO μάς γεμίζει υπερηφάνεια. Ταυτόχρονα, όμως, ανεβάζει τον πήχη. Διότι η διεθνής αναγνώριση δεν είναι μόνο ένας τίτλος τιμής. Είναι ευθύνη προστασίας, οργάνωσης και σοβαρού σχεδιασμού.

Σε αυτήν ακριβώς τη λογική εντάσσεται η Ολοκληρωμένη Χωρική Επένδυση του Θεσσαλικού Ολύμπου. Η Περιφέρεια Θεσσαλίας και ο Δήμος Ελασσόνας συμφώνησαν σε 22 κοστολογημένες παρεμβάσεις πρώτης προτεραιότητας, συνολικού ενδεικτικού προϋπολογισμού 7,99 εκατομμυρίων ευρώ. Δεν πρόκειται για μια αποσπασματική λίστα έργων αλλά για ένα ενιαίο σχέδιο που συνδέει τον τουρισμό, τον πολιτισμό, την παραγωγή, την εκπαίδευση, την έρευνα και την επιχειρηματικότητα.

Ορισμένες παρεμβάσεις μιλούν τη γλώσσα της νέας γενιάς: Κέντρο Ψηφιακής Προβολής και Εικονικής Περιήγησης στην Ελασσόνα, ψηφιακές εφαρμογές και εμπειρίες εικονικής πραγματικότητας, QR Codes στα μονοπάτια και σύγχρονοι ψηφιακοί χάρτες. Οι Ολύμπιοι Θεοί δεν είχαν Wi-Fi. Οι σημερινοί επισκέπτες, όμως, καλό είναι να έχουν σωστή πληροφόρηση, ασφαλή πρόσβαση και τη δυνατότητα να γνωρίσουν το βουνό πριν φορέσουν τα ορειβατικά τους παπούτσια.

Άλλα έργα αξιοποιούν παλιά σχολεία και δημόσια κτίρια, δίνοντάς τους μια δεύτερη ζωή ως ξενώνες νεότητας, μουσεία και κέντρα ορειβατικού, εκπαιδευτικού και πολιτιστικού τουρισμού. Προβλέπονται ακόμη πάρκα αστροπαρατήρησης, βοτανικοί κήποι και θεματικές διαδρομές αρωματικών και φαρμακευτικών φυτών, αθλητικές υποδομές, χώροι πολιτισμού και σημεία εκκίνησης για την περιήγηση στα μνημεία και στις φυσικές ομορφιές της περιοχής.

Ιδιαίτερη αξία έχει η σύνδεση του Ολύμπου με την τοπική παραγωγή. Το μέλι, τα βότανα, τα φαρμακευτικά φυτά, τα κτηνοτροφικά προϊόντα και η τοπική γαστρονομία δεν αποτελούν απλώς συνοδευτικά στοιχεία μιας τουριστικής εμπειρίας. Μπορούν να γίνουν κινητήριες δυνάμεις ανάπτυξης, καινοτομίας και νέων θέσεων εργασίας. Γι’ αυτό προβλέπονται: κέντρο έρευνας για τη μεταποίηση τοπικών προϊόντων, γραφείο στήριξης μικροεπιχειρηματικότητας και προγράμματα κατάρτισης για ξεναγούς, οδηγούς βουνού, επαγγελματίες φιλοξενίας και παραγωγούς.

Ο στόχος είναι ξεκάθαρος: ο Θεσσαλικός Όλυμπος να αποτελέσει μια διακριτή, ποιοτική και βιώσιμη πύλη εισόδου στο μυθικό βουνό. Μια πύλη που δεν θα εξαντλείται σε μια φωτογραφία ή σε μια ολιγόωρη επίσκεψη αλλά θα οδηγεί τον ταξιδιώτη στα χωριά, στους ανθρώπους, στις παραδόσεις και στα προϊόντα της περιοχής.

Η προσπάθεια αυτή προχώρησε μέσα από μακρά διαβούλευση και συνεργασία της Περιφέρειας με τον Δήμο και τους τοπικούς φορείς. Ο Περιφερειάρχης Δημήτρης Κουρέτας έδωσε από την αρχή ιδιαίτερη βαρύτητα στη διαμόρφωση μιας συγκεκριμένης ταυτότητας για την περιοχή και στη μετάβαση από τις γενικές εξαγγελίες σε ώριμα, χρηματοδοτούμενα έργα.

Ο Όλυμπος δεν χρειάζεται περισσότερους μύθους. Για πρώτη φορά υπάρχουν: συγκεκριμένο σχέδιο, προϋποθέσεις συνεργασίας, σύγχρονες υποδομές και σεβασμός στο φυσικό του περιβάλλον.

Για να παραμείνει «αιώνια νέος και αιώνια όμορφος», όχι μόνο στα βιβλία των περιηγητών αλλά και στη ζωή των ανθρώπων που κατοικούν στους πρόποδές του.

• H Μαρία Γαλλιού είναι χωρική Αντιπεριφερειάρχης ΠΕ Λάρισας