Σφοδρά πυρά Παπαλιάγκα για το «επιτελικό κράτος» και τη Δικαιοσύνη: «Θέλουν τους δικαστές φοβισμένους και υπάκουους»

Σκληρή κριτική στις κυβερνητικές πρακτικές που, όπως υποστηρίζει, υπονομεύουν την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης ασκεί ο Λαρισαίος αναπληρωτής τομεάρχης Θεσμών και Διαφάνειας του ΠΑΣΟΚ κ. Θωμάς Παπαλιάγκας, με αφορμή την Ευρωπαϊκή Ημέρα Δικηγόρων και την Ευρωπαϊκή Ημέρα Δικαιοσύνης, που τιμώνται σήμερα, 25 Οκτωβρίου.

Ο κ. Παπαλιάγκας εξαπολύει ευθείες βολές κατά της λογικής του «επιτελικού κράτους», ενώ αναφέρεται και στην πρόσφατη δημόσια παρέμβαση του αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Βασίλειου Φλωρίδη, αδελφού του υπουργού Δικαιοσύνης, που προκάλεσε έντονες αντιδράσεις στον δικαστικό κόσμο. Παράλληλα, θέτει ζήτημα επαγγελματικής επιβίωσης των δικηγόρων, συνδέοντάς το με την ανεξαρτησία του λειτουργήματός τους, και ζητά πολιτική αλλαγή με πρώτο θεσμικό σταθμό τη συνταγματική αναθεώρηση.

Αναλυτικά η δήλωση του κ. Παπαλιάγκα:

Η 25η Οκτωβρίου, Ευρωπαϊκή Ημέρα Δικηγόρων και Ευρωπαϊκή Ημέρα Δικαιοσύνης, αποτελεί μια σημαντική αφορμή για να μιλήσουμε για την ουσία του κράτους δικαίου. Το Συμβούλιο των Δικηγορικών Συλλόγων της Ευρώπης επέλεξε φέτος ως κεντρικό θέμα τη σχέση ασφάλειας και ελευθερίας και τον ρόλο των δικηγόρων απέναντι στην κατάχρηση εξουσίας. Η εξισορρόπηση αυτών των δύο θεμελιωδών αρχών προϋποθέτει μια Δικαιοσύνη που λειτουργεί ανεξάρτητα, χωρίς φόβο, παρεμβάσεις και εξαρτήσεις.

Ο φοβισμένος δικαστής είναι κακός δικαστής. Το ίδιο και εκείνος που λειτουργεί με τη νοοτροπία του δημοσίου υπαλλήλου, αντιμετωπίζοντας το λειτούργημά του ως μια απλή διαδικασία διεκπεραίωσης. Η απονομή της Δικαιοσύνης απαιτεί θάρρος, συνείδηση και βαθιά επίγνωση της ευθύνης απέναντι στον πολίτη, στο κράτος δικαίου και στην ίδια τη Δημοκρατία. Κάθε εξουσία με αυταρχικές αντιλήψεις θέλει τους δικαστές φοβισμένους και υπάκουους. Είτε πρόκειται για απροκάλυπτα απολυταρχικά καθεστώτα είτε για κυβερνήσεις που αντιμετωπίζουν το κράτος ως ιδιοκτησία τους, πίσω από τον μανδύα του λεγόμενου «επιτελικού κράτους», ο στόχος είναι ο ίδιος. Η υποταγή της Δικαιοσύνης στις επιδιώξεις της εξουσίας.

Χαρακτηριστικό των κινδύνων που ανακύπτουν για τη δικαστική ανεξαρτησία είναι το πρόσφατο άρθρο του αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Βασίλειου Φλωρίδη, αδελφού του υπουργού Δικαιοσύνης Γιώργου Φλωρίδη. Ένας ανώτατος εισαγγελικός λειτουργός παρεμβαίνει δημόσια για εκκρεμή υπόθεση που χειρίστηκε ο ίδιος, αμφισβητώντας δικαστικές κρίσεις και κάνοντας λόγο για «φλέβα διαφθοράς», επειδή δεν έγινε δεκτή η εισαγγελική του πρόταση. Οι έντονες αντιδράσεις της ηγεσίας του Αρείου Πάγου και των δικαστικών ενώσεων αναδεικνύουν τη σοβαρότητα του ζητήματος.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ραγδαία ανάπτυξη των τεχνολογιών παρακολούθησης, η εξάπλωση των συστημάτων καμερών και η χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης δημιουργούν πρόσθετους κινδύνους για τα ατομικά δικαιώματα και τις προσωπικές ελευθερίες. Ο έλεγχος της εξουσίας και η προστασία του πολίτη αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Εδώ ο ρόλος του δικηγόρου είναι καθοριστικός. Ως συλλειτουργός της Δικαιοσύνης, ο δικηγόρος αποτελεί θεματοφύλακα των ατομικών ελευθεριών και υπερασπιστή του πολίτη απέναντι στην αυθαιρεσία. Όμως ένας δικηγόρος που αγωνίζεται καθημερινά για την επαγγελματική του επιβίωση γίνεται ευκολότερα και ο ίδιος ευάλωτος απέναντι στις πιέσεις της εξουσίας.

Η οικονομική ασφυξία που πλήττει την κοινωνία, ο υπερπληθυσμός του δικηγορικού επαγγέλματος και η εξάρτηση πολλών συναδέλφων από τα ελάχιστα οικονομικά οφέλη της λεγόμενης «νέας δικηγορικής ύλης» δημιουργούν ένα ασφυκτικό περιβάλλον. Η κατάσταση αυτή υπονομεύει την επαγγελματική ανεξαρτησία και αποθαρρύνει νέους πτυχιούχους Νομικής από την επιλογή της δικηγορίας ως επαγγελματικής σταδιοδρομίας. Ο λαός μας λέει εδώ και αιώνες «Αν σ’ αδικήσει ο κατής, σε ποιον θα πας να δικαστείς;». Αυτή η φράση αποτυπώνει με τον πιο εύγλωττο τρόπο την ανάγκη να υπάρχει ένας πραγματικά ανεξάρτητος δικαστής, στον οποίο κάθε πολίτης θα μπορεί να προσφεύγει με εμπιστοσύνη.

Χωρίς ανεξάρτητη Δικαιοσύνη δεν υπάρχει Δημοκρατία. Χωρίς εμπιστοσύνη στους θεσμούς κλονίζονται τα θεμέλια της ίδιας της Πολιτείας. Δυστυχώς, η σημερινή λειτουργία των θεσμών στη χώρα μας δεν αφήνει πολλά περιθώρια αισιοδοξίας. Η αλλαγή αυτής της κατάστασης απαιτεί αποφασιστικό πολιτικό και θεσμικό αγώνα. Αφετηρία πρέπει να αποτελέσει η πολιτική αλλαγή μέσα από την κάλπη και πρώτος μεγάλος σταθμός η συνταγματική αναθεώρηση, με τις αναγκαίες συναινέσεις και τις ουσιαστικές εγγυήσεις που θα θωρακίσουν την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης και τη λειτουργία της Δημοκρατίας, καταλήγει ο κ. Παπαλιάγκας.