Καριπίδης: Να δοθούν άμεσα σαφείς εγγυήσεις για τη διαχείριση των οροθετικών ζώων και την προστασία της κτηνοτροφίας

Ερώτηση κατέθεσαν προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων οι βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Καριπίδης Γιάννης, Ξανθόπουλος Θεόφιλος, Ακρίτα Έλενα, Αμανατίδης Ιωάννης, Γιαννούλης Χρήστος, Δούρου Ρένα, Παπαηλιού Γεώργιος και Παππάς Νικόλαος, ζητώντας με αφορμή την ευλογιά των αιγοπροβάτων, να δοθούν άμεσα σαφείς εγγυήσεις για τη διαχείριση των οροθετικών ζώων και την προστασία της κτηνοτροφίας.

Αναλυτικά η ερώτηση: Νέα αναστάτωση έχει προκληθεί στον κτηνοτροφικό κόσμο της Λάρισας, όπως προκύπτει από την  ανακοίνωση του «Αγροκτηνοτροφικού Συλλόγου Ολύμπου», η οποία αναδεικνύει την αγωνία των κτηνοτρόφων για την τύχη των οροθετικών ζώων και ζητά τον καθολικό και δωρεάν εμβολιασμό τους, με αποκλειστική ευθύνη των δημόσιων κτηνιατρικών υπηρεσιών. Στη βάση αυτού του απολύτως εύλογου και ξεκάθαρου  αιτήματος, η κυβέρνηση οφείλει να δώσει συγκεκριμένες απαντήσεις, πριν οι παραγωγοί βρεθούν αντιμέτωποι με νέες απώλειες ζωικού κεφαλαίου.

Η υπ’ αριθ. 250901/1.10.2026 εγκύκλιος του ΥΠΑΑΤ προβλέπει την ορολογική επιτήρηση της ευλογιάς των προβάτων και των αιγών (SGP) σε εννέα Περιφέρειες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, καθώς και παράλληλους ελέγχους για τον αφθώδη πυρετό και την πανώλη των μικρών μηρυκαστικών στις προβλεπόμενες περιοχές. Η ορολογική επιτήρηση περιλαμβάνει κλινική εξέταση, δειγματοληψία και, στην παράγραφο 2.6, αποστολή κάθε θετικού ή αμφίβολου αποτελέσματος στο «Εθνικό Εργαστήριο Αναφοράς» για επιβεβαίωση. Δεν αποσαφηνίζει, όμως, την τελική διαχείριση των οροθετικών ζώων και εκτροφών. Δημιουργείται, επομένως, απαράδεκτη αβεβαιότητα για την τύχη ολόκληρων κοπαδιών (στην περίπτωση, δηλαδή, που αποφασιστεί η θανάτωση των οροθετικών ζώων), μολονότι το Υπουργείο φέρει την άμεση πολιτική ευθύνη για σαφείς κανόνες και πλήρως αιτιολογημένες αποφάσεις.

Αξίζει να υπογραμμισθεί ότι στο δελτίο τύπου της 2ας Οκτωβρίου 2026, η «Πανελλήνια Ένωση Κτηνιάτρων Δημοσίων Υπαλλήλων» (ΠΕΚΔΥ) τονίζει πως η οροθετικότητα, αυτοτελώς, δεν τεκμηριώνει ενεργό λοίμωξη, ενώ υπογραμμίζει ότι η διαθέσιμη μέθοδος «ELISA» δεν διακρίνει αντισώματα φυσικής μόλυνσης από αντισώματα εμβολιασμού. Στο πλαίσιο αυτό, ζητά άμεσα την απομόνωση, την περαιτέρω διερεύνηση και την εξατομικευμένη («case by case») αξιολόγηση κάθε εκτροφής, αντί για την αυτόματη θανάτωση.

Η ίδια εγκύκλιος του Υπουργείου καταγράφει, κατά τον χρόνο της έκδοσής της, 2.254 εστίες και περίπου 493.000 θανατωμένα ζώα, ενώ αναγνωρίζει την εμφάνιση και επανεμφάνιση της νόσου σε διαφορετικές περιοχές. Ο απολογισμός αυτός αποτυπώνει την κρίσιμη κατάσταση και επιβάλλει τον ουσιαστικό έλεγχο της κυβερνητικής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της ευλογιάς και των άλλων ζωονόσων. Η εργαστηριακή επιβεβαίωση ενός ευρήματος δεν απαλλάσσει το Υπουργείο από την υποχρέωση να αιτιολογεί επιστημονικά και νομικά κάθε απόφαση που καταστρέφει μια εκμετάλλευση. Παράλληλα, ο Κανονισμός (ΕΕ) 2026/1073 προβλέπει ειδικούς όρους για τον επείγοντα προστατευτικό εμβολιασμό κατά της ευλογιάς. Συνεπώς, το δίκαιο αίτημα των κτηνοτρόφων απαιτεί τεκμηριωμένη απάντηση και συγκεκριμένο σχεδιασμό από την πλευρά της κυβέρνησης.

Ως εκ τούτων:

Επειδή η προστασία της υγείας των ζώων πρέπει να συνοδεύεται από διαφανή κριτήρια και στήριξη των παραγωγών, και

επειδή η αιγοπροβατοτροφία της Λάρισας, της Θεσσαλίας, και όλης της χώρας, έχουν ήδη υποστεί τεράστιες απώλειες από την παρατεταμένη επιζωοτία και δεν μπορούν να αντέξουν νέες,

ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:

1. Πότε θα δημοσιοποιήσει δεσμευτικό πρωτόκολλο διαχείρισης θετικών και αμφίβολων αποτελεσμάτων, με σαφή διάκριση μεταξύ οροθετικότητας και επιβεβαιωμένου κρούσματος και ενιαίες οδηγίες προς όλες τις Περιφέρειες;

2. Θα διασφαλίσει ότι η οροθετικότητα, από μόνη της, δεν θα οδηγεί αυτομάτως σε θανάτωση; Ποια κλινικά, εργαστηριακά και επιδημιολογικά κριτήρια θα απαιτούνται, ποιος θα αποφασίζει και πώς θα τεκμηριώνεται κάθε απόφαση;

3. Ποιες διαδικασίες απομόνωσης, επανεξέτασης και περαιτέρω διερεύνησης θα εφαρμόζονται, με ποια προθεσμία και πώς θα ενημερώνεται ο κτηνοτρόφος για τα ευρήματα και τις δυνατότητες επανελέγχου;

4. Με ποιο προσωπικό, χρηματοδότηση και εργαστηριακή δυναμικότητα θα υλοποιηθεί το πρόγραμμα, ιδίως στη Θεσσαλία και στο «Κτηνιατρικό Εργαστήριο Λάρισας»;

5. Πώς θα καλύπτονται το κόστος των περιορισμών, οι απώλειες εισοδήματος και τυχόν υποχρεωτικές θανατώσεις, με ποιο χρονοδιάγραμμα πληρωμών και ανασύστασης των εκτροφών;

6. Θα δεσμευτεί ότι θα καταρτίσει σχέδιο καθολικού δωρεάν εμβολιασμού με ευθύνη των δημόσιων κτηνιατρικών υπηρεσιών, αξιοποιώντας το ενωσιακό πλαίσιο; Εάν το απορρίπτει, ποια συγκεκριμένα επιστημονικά και νομικά δεδομένα στηρίζουν την απόφασή του;