Συμφωνία για πάγωμα και μειώσεις τιμών: Τι λένε στο ΕΡΤnews Radio 105,8 εκπρόσωποι καταναλωτών και σούπερ μάρκετ

«Μία ακόμα επικοινωνιακή πολιτική της κυβέρνησης για την αντιμετώπιση της ακρίβειας» τόνισε η πρόεδρος της ΕΚΠΟΙΖΩ Παναγιώτα Καλαποθαράκου στο ΕΡΤnews Radio 105,8, μιλώντας για την συμφωνία στην οποία κατέληξαν χθες στο Μαξίμου, κυβέρνηση, βιομηχανία και σούπερ μάρκετ, για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.

Όπως χαρακτηριστικά είπε στην εκπομπή «Πρωινές Διαδρομές» με τον Βασίλη Αδαμόπουλο και την Μαρία Γεωργίου, «ενώ φαίνεται ότι η κυβέρνηση έχει θέσει στις πρώτες προτεραιότητες το πρόβλημα της ακρίβειας, ωστόσο στην πράξη δεν έχει αντιμετωπίσει αποτελεσματικά και συνεχίζει και αυτό απέδειξε η χθεσινή συνάντηση με συμφωνίες κυρίων, με την εθνική συμφωνία συγκράτησης τιμών, όπως την αποκάλεσαν».

«Για δύο μήνες δηλαδή, οι τιμές δεν θα αυξηθούν σε κάποια προϊόντα, σε βασικά προϊόντα, διότι όλοι γνωρίζουμε ότι σήμερα λήγει ένα προσωρινό μέτρο που έχει λάβει η κυβέρνηση για το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους σε 63 κωδικούς, 2.000 περίπου προιόντα κλπ. Αυτό ή θα έπρεπε να παραταθεί ή θα έπρεπε να βρεθεί κάποια λύση. Η λύση που βρέθηκε δεν θεωρούμε, κάθε άλλο μάλιστα, ότι αντιμετωπίζει το θέμα της ακρίβειας και μπορεί να συγκρατηθούν οι τιμές, οι οποίες ήδη είναι πολύ ψηλά. Και να πω και τούτο ότι, πριν κάνα μήνα περίπου επιβλήθηκε πρόστιμο σε μεγάλη πολυεθνική εταιρεία, σε δεύτερη εταιρεία, εν πάση περιπτώσει, διότι ακριβώς υπερέβαινε αυτό το προσωρινό μέτρο το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους» συνέχισε η κ. Καλαποθαράκου για να καταλήξει ότι «δεν υπάρχει πολιτική βούληση για να αντιμετωπιστεί η ακρίβεια, όλα αυτά τα χρόνια, με τα διάφορα μέτρα που έχουν ληφθεί, τα οποία αποδεικνύονται αναποτελεσματικά και ουδόλως έχουν συγκρατήσει τις τιμές».

«Ίσα ίσα οι τιμές αυξάνονται. Τον προηγούμενο μήνα ο πληθωρισμός τροφίμων ήταν στο 4,5%, ο γενικός πληθωρισμός στο 5,2. Και ναι μεν υπάρχουν εξωτερικά γεγονότα τα οποία επιβαρύνουν, αλλά σε καμία περίπτωση δεν δικαιολογούνται αυτές οι τιμές στη χώρα μας με αγοραστική δύναμη των Ελλήνων καταναλωτών στα τάρταρα» συμπλήρωσε.

Ερωτηθείσα, γιατί πίεζαν οι επιχειρήσεις να αρθεί το πλαφόν στο κέρδος, αφού είχαν τη δυνατότητα να αυξάνουν τις τιμές, η κ. Καλαποθαράκου σημείωσε «οι τιμές αυξάνονταν όμως με βάση το περιθώριο κέρδους που είχαν μέσα στο ’25. Μπήκε κάποιο όριο στις αυξήσεις. Δεν το ήθελαν ούτε αυτό το όριο. Αυτό αποδείχθηκε».

«Δεν ελήφθη κάποιο μέτρο. Παρακαλά η κυβέρνηση τις βιομηχανίες και τα σούπερ μάρκετ να συγκρατήσουν τις τιμές και δεσμεύτηκαν υποτίθεται ότι από τον Σεπτέμβρη, δεν κατανοώ αυτό γιατί, θα υπάρξει και μείωση σε ορισμένες κατηγορίες, στα βασικά. Ευχολόγια είναι όλα αυτά εάν δεν ληφθούν μέτρα δομικά, διότι το πρόβλημα των ελληνικών αγορών, όχι μόνο των τροφίμων και άλλων αγορών, είναι διαρθρωτικό.

Υπάρχουν διαρθρωτικές αδυναμίες στη λειτουργία της ελληνικής οικονομίας, δεν λειτουργεί ο ανταγωνισμός, οι έλεγχοι είναι ανεπαρκείς και δεν υπάρχει διαφάνεια στη διαμόρφωση τιμών σε όλη δηλαδή την εφοδιαστική αλυσίδα. Διότι έρχονται σούπερ μάρκετ και λένε, εμείς έχουμε πολύ μικρά κέρδη, 1-1,5%. Δεν λέει όμως κανείς ότι έχουν δημιουργήσει ενδιάμεσες εταιρείες, υπάρχουν ενδοομιλικές συναλλαγές που αυξάνουν την τιμή του προϊόντος και δεν ελέγχεται αυτή η εφοδιαστική αλυσίδα ώστε να παταχθεί η αισχροκέρδεια στη ρίζα της. Πού βρίσκεται η αισχροκέρδεια; Μιλάμε από το χωράφι στο ράφι, η απόκλιση των τιμών είναι 4-5 φορές πάνω.

Πρέπει να υπάρξει διαφάνεια στις τιμές και να ελεγχθεί όλη η εφοδιαστική αλυσίδα. Πώς δικαιολογείται το ίδιο προϊόν στις ευρωπαϊκές χώρες να πωλείται φθηνότερα είτε είναι ελληνικό είτε είναι πολυεθνικών εταιρειών; Ξέφραγο αμπέλι η Ελλάδα δηλαδή. Έχουν βρει εύκολο κέρδος οι πολυεθνικές εταιρείες; Τι είναι αυτό που δικαιολογεί την αυτή την ψαλίδα της τιμής στις ευρωπαϊκές χώρες; (…)

Γι’ αυτό μιλούμε ότι θα πρέπει να ληφθούν μέτρα διαρθρωτικά και δομικού χαρακτήρα. Δηλαδή, λέμε να μειωθεί ο ΦΠΑ στα βασικά τρόφιμα 13%, στην Ευρώπη είναι 6, να μηδενιστεί για ένα διάστημα, δηλαδή ας λάβει η κυβέρνηση κάποια τέτοια μέτρα. Ο ειδικός φόρος κατανάλωσης που είναι διπλάσιος στην Ελλάδα απ’ ό, τι στην Ευρώπη. Να αυξηθούν οι μισθοί και οι συντάξεις που είναι στα τάρταρα, που αυξάνονται αλλά αυξάνονται με πολύ αργούς τους ρυθμούς απ’ ό, τι αυξάνονται άλλες κατηγορίες όπως τρόφιμα, στέγαση κλπ. Δηλαδή, είμαστε πάρα πολύ ακριβή χώρα και όχι μόνο στα τρόφιμα, αλλά και στην στέγαση και στην υγεία, στις τράπεζες, τραπεζικές χρεώσεις, μην πάμε μακριά, η ενέργεια, επίσης.

Υπάρχουν διάφορα τέτοια προβλήματα που δυστυχώς δεν έχουν αντιμετωπιστεί. Και καταλήγω ότι είναι θέμα πολιτικής βούλησης και πολιτικών επιλογών να ληφθούν τέτοια μέτρα ώστε πραγματικά να υπάρξει μια μείωση σε όλες τις τιμές και σε όλες τις κατηγορίες προϊόντων και υπηρεσιών» ανέφερε η πρόεδρος της ΕΚΠΟΙΖΩ.

«Επειδή η λέξη «συμφωνία» είναι βαριά λέξη, θα ήθελα να σας πω ότι η χθεσινή συνάντηση με τον κύριο Πρωθυπουργό και το επιτελείο του για θέματα αγοράς και με παράγοντες της αγοράς όπως είναι ο Σύνδεσμος Ελληνικών Βιομηχανιών, ο Σύνδεσμος Βιομηχανιών Τροφίμων και οι Ενώσεις των σούπερ μάρκετ, είχαμε την ευκαιρία να ανταλλάξουμε πάρα πολλά στοιχεία σχετικά με το τι συνέβη τους τελευταίους τέσσερις μήνες λόγω των γεωπολιτικών στον πληθωρισμό τροφίμων στην Ελλάδα, όπως επίσης για το τελευταίο δωδεκάμηνο. Και το βασικό συμπέρασμα ήταν ότι παρά την έκρηξη της τιμής της ενέργειας και τη σημαντική άνοδο του λειτουργικού κόστους όλων των επιχειρήσεων, όπως και των νοικοκυριών, οι τιμές στα συσκευασμένα προϊόντα στα σούπερ μάρκετ δεν ανατιμήθηκε από το σύνολο της εφοδιαστικής αλυσίδας, γι’ αυτό και ο πληθωρισμός τον Μάιο στα σούπερ μάρκετ ήταν μόλις 1,14, χαμηλότερος από πριν τον πόλεμο. Αυτό ήταν μια διαπίστωση η οποία έγινε με στοιχεία που αναλύσαμε όλοι οι παράγοντες». Με την παραπάνω εισαγωγή, ο Γενικός Διευθυντής της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ, Απόστολος Πεταλάς, σε συνέντευξή του στον Δημήτρη Πετρόπουλο και στην εκπομπή «Σεμνά και Ταπεινά», εξήγησε τι συζητήθηκε στη χθεσινή σύσκεψη, τι συμφωνήθηκε και το κατά πόσο συνδέεται αυτή η συμφωνία με την κατάργηση του πλαφόν στο περιθώριο κέρδους.

«Ένα άλλο στοιχείο το οποίο μας ζητήθηκε από την κυβέρνηση είναι να γίνει μια μεγάλη προσπάθεια, παρά την απορρόφηση όλων αυτών των κόστων, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, να μην υπάρξουν ανατιμήσεις στα συσκευασμένα προϊόντα στα σούπερ μάρκετ από όλη την εφοδιαστική αλυσίδα. Και αυτό έγινε όχι μόνο κατανοητό, αλλά υπάρχει και πίστη της εφοδιαστικής αλυσίδας ότι το ελληνικό νοικοκυριό θέλει τη μεγαλύτερη δυνατή υποστήριξη. Γι’ αυτό το λόγο και συγκατατεθήκαμε ότι θα κάνουμε τα πάντα να μην υπάρξουν ανατιμήσεις παρά το γεγονός ότι τα απόνερα του πολέμου έχουν περάσει μέσα στην εφοδιαστική αλυσίδα και στις πρώτες ύλες. Και τρίτον, συμφωνήθηκε στην περίοδο αυτού του διμήνου να γίνει μια πολύ αναλυτική δουλειά με τις υπηρεσίες του Υπουργείου Ανάπτυξης και την Ανεξάρτητη Αρχή για την Εποπτεία της Αγοράς, ούτως ώστε να δούμε σε ποια βασικά επώνυμα προϊόντα από την αρχή Σεπτεμβρίου θα μπορούν να γίνουν και ουσιαστικές μειώσεις στις τιμές για κάποια περίοδο, ούτως ώστε να ανακουφιστεί ακόμη περισσότερο το νοικοκυριό στην Ελλάδα» συνέχισε ο κ. Πεταλάς.

Εξηγώντας γιατί τον Σεπτέμβριο και όχι τώρα, επισήμανε ότι ο βασικός λόγος είναι ότι θα πρέπει να γίνει μια πολύ μεγάλη δουλειά από τις υπηρεσίες του υπουργείου Ανάπτυξης, «να δουν σε ποιες κατηγορίες, σε ποια προϊόντα, ποιοι τα παράγουν αυτά τα προϊόντα συγκεκριμένα, σε συνεργασία με τις εταιρείες αναλύσεων και βεβαίως πρέπει οι υπηρεσίες του υπουργείου να συνεννοηθούν με κάθε επιχείρηση που το παράγει αυτό ξεχωριστά. Άρα, αν μια εταιρεία παράγει καφέδες, θα πρέπει να μιλήσει με την εταιρεία αυτήν».

Αναλύοντας το γιατί οι μειώσεις δεν γίνονται από τα σούπερ μάρκετ αλλά από τη βιομηχανία, ο κ. Πεταλάς είπε τα εξής: «Στα σούπερ μάρκετ, οι τιμές πώλησης είναι οι τιμές που δίνουν οι προμηθευτές με μια προσαύξηση για τα λειτουργικά τους κόστη και ένα πολύ μικρό περιθώριο κέρδους που είναι λιγότερο από το 1,5%. Άρα όλοι καταλαβαίνουν και ιδιαίτερα η βιομηχανία ότι τα σούπερ μάρκετ δεν έχουν περιθώριο να κάνουν. Αν γίνει 1% μείωση στα σούπερ μάρκετ τότε όλος ο κλάδος σούπερ μάρκετ γυρνάει ζημιογόνος. Αυτό δεν ανακουφίζει τον καταναλωτή όμως. Κατά συνέπεια, αν δεν γίνουν από τους προμηθευτές αυτών των προϊόντων και τα σούπερ μάρκετ να πάρουν αυτά τα προϊόντα, να ενισχύσουν όσο μπορούν την έκπτωση και να το υλοποιήσουν στο ράφι, ξέρετε, η υλοποίηση μιας συμφωνίας στο ράφι πόσες χιλιάδες εργατοώρες έχει; Πόσα ράφια χρειάζονται για να τοποθετηθούν τα προϊόντα, για το merchandising, για τα logistics και πόσο κόστος για την σήμανση; Πρέπει ο καταναλωτής να το βρίσκει αυτό πάνω στα ράφια. (…)

Αυτό που θέλω να σας πω, ότι μια πρωτοβουλία ειδική έχει ένα πολύ μεγάλο κόστος και εργασίας και μεταφορών αλλά και σήμανσης. Αυτό θα το απορροφήσουν τα σούπερ μάρκετ.  (…) Τα σούπερ μάρκετ θα πάρουν αυτές τις μειώσεις, θα τις ενισχύσουν ανάλογα με το πώς μπορεί η κάθε αλυσίδα και θα τις υλοποιήσουν επάνω στα ράφια, με συντονισμό όμως της ανεξάρτητης Αρχής και του υπουργείου Ανάπτυξης».

Σχετικά με το ζήτημα που έβαλε και η κ. Καλαποθαράκου και το βάζει και η κυβέρνηση, ότι προϊόντα ίδιας συσκευασίας πωλούνται φθηνότερα στο εξωτερικό σε σχέση με την Ελλάδα, ο κ. Πεταλάς προχώρησε στην εξής τοποθέτηση:

«Κοιτάξτε, το έχω ακούσει και εγώ πολλές φορές και επειδή ζούμε σε μία χώρα που η υπερβολή συνήθως είναι πολύ μεγαλύτερη από τη λογική, υπάρχει μία μελέτη που κάνει το Ινστιτούτο Λιανεμπορίου, το ΙΕΛΚΑ σε τριμηνιαία βάση σε 43 αλυσίδες στην Ευρώπη σε 4.000 προϊόντα και συγκρίνει 9 χώρες, μεταξύ αυτών χώρες της Δυτικής Ευρώπης και της Ανατολικής Ευρώπης, μεταξύ των οποίων και η Ρουμανία και η Βουλγαρία. Η αλήθεια είναι ότι σε ένα καλάθι, γιατί το να πούμε σε ένα προϊόν δεν έχει κάποιο συμπέρασμα, υπάρχουν προϊόντα που είναι ακριβότερα στην Ελλάδα, υπάρχουν προϊόντα που είναι πολύ φτηνότερα στην Ελλάδα. Άρα, σε ένα καλάθι προϊόντων η Ελλάδα είναι από τις 9 αυτές χώρες είναι χαμηλότερη αν αφαιρέσουμε τον ΦΠΑ.  Ο ΦΠΑ είναι ένας έμμεσος φόρος.

Απλά πρέπει να ξέρει ο καταναλωτής ότι το σούπερ μάρκετ δεν ορίζει τον ΦΠΑ. Τον ΦΠΑ τον ορίζει η πολιτεία. Επομένως αν η τιμή του σούπερ μάρκετ είναι 10 και έχει ΦΠΑ 24, τότε ο καταναλωτής θα δει 12,5.

Όταν βάλουμε και τον ΦΠΑ, υπάρχουν κάποιες χώρες που είναι λίγο φτηνότερες, ναι, βεβαίως».

Ως προς το κατά πόσο συνδέεται αυτή η συμφωνία με την κατάργηση του πλαφόν, ο κ. Πεταλάς τόνισε «δεν γίνονται αυτά επειδή καταργείται το πλαφόν. Μάλιστα η συζήτηση για το πλαφόν ήταν πολύ μικρή. Η θέση και της επιχειρηματικής κοινότητας και εμένα προσωπικά με 40 χρόνια και πλέον εμπειρία μέσα στον χώρο των επιχειρήσεων είναι ότι το πλαφόν στην Ελλάδα τα τελευταία πέντε χρόνια, ελληνικής εμπνεύσεως νομοθέτημα, δεν το συμμερίστηκε καμία άλλη ευρωπαϊκή χώρα, δεν βοήθησε ούτε τον πληθωρισμό, ούτε τον καταναλωτή, ούτε τον ανταγωνισμό. Και μπορώ να σας πω ευθέως ότι έβλαψε και τις επενδύσεις και την ανταγωνιστικότητα της χώρας και νομίζω ότι η κυβέρνηση το αποσύρει, όχι γιατί έκανε ένα deal.

Το πλαφόν μπήκε τον Αύγουστο του 2022 και μπήκε μόνο για τα αντισηπτικά και τις μάσκες λόγω του covid το οποίο είχε κάποιο νόημα. Έφυγε ο covid και έμεινε το πλαφόν σε όλα τα προϊόντα, τα καταναλωτικά και είναι από τότε μέχρι και τώρα με ένα μικρό διάλειμμα, καταργήθηκε τον Ιούνιο του 2025 και ξαναμπήκε τον Μάρτιο του 2026. Άρα πέντε χρόνια, εκτός από περίπου έξι μήνες, η Ελλάδα είχε πλαφόν και δεν έχει καμία άλλη χώρα τέτοιας μορφής πλαφόν. (…) ο πληθωρισμός σε αυτή την περίοδο που περιγράφουμε με πλαφόν στην Ελλάδα, συνολικά ξεπέρασε το 19%, στην Ευρώπη χωρίς πλαφόν το 18%. Άρα αυτό αποδεικνύει ότι η έννοια πλαφόν, γιατί κάποιος πρέπει να δει τις λεπτομέρειες του πλαφόν, όχι την λέξη πλαφόν, θα πρέπει να καταλάβει ότι ένα τέτοιου είδους νομοθέτημα όχι μόνο δε βοήθησε, αλλά έβλαψε».

ertnews.gr