Χανταϊός: Εμβόλιο μέσα σε 100 ημέρες!

Μέσα σε κλίμα αυξανόμενης ανησυχίας για τον χανταϊό, η παγκόσμια ερευνητική κοινότητα στρέφει το βλέμμα της σε έναν φιλόδοξο στόχο που μέχρι πριν από λίγα χρόνια θα έμοιαζε ουτοπικός: την ανάπτυξη αποτελεσματικού εμβολίου μέσα σε μόλις 100 ημέρες.

Η διεθνής κοινότητα δοκιμάζεται στην πράξη στο αν μπορεί να αξιοποιήσει την εμπειρία της Covid

Με όχημα την τεχνολογία mRNA που χρησιμοποιήθηκε στην Covid-19, εταιρείες όπως η αμερικανική Moderna, σε συνεργασία με νοτιοκορεατικά ερευνητικά κέντρα, επιχειρούν να δημιουργήσουν νέα γενιά εμβολίων απέναντι στους χανταϊούς. Αν και οι δοκιμές βρίσκονται ακόμη σε πρώιμο στάδιο και η χρηματοδότηση παραμένει ανεπαρκής, η κρίση στο κρουαζιερόπλοιο Hondius λειτουργεί ήδη ως επιταχυντής.

Για πρώτη φορά μετά την πανδημία, η διεθνής κοινότητα δοκιμάζεται στην πράξη στο αν μπορεί να μετατρέψει την εμπειρία της Covid σε ένα νέο μοντέλο άμεσης βιοϊατρικής αντίδρασης προτού μια υγειονομική κρίση που εκδηλώθηκε τοπικά εξελιχθεί σε παγκόσμια απειλή.

Με τον επαναπατρισμό των επιβατών του κρουαζιερόπλοιου σε δεκάδες χώρες η Ευρώπη αυστηροποιεί τα πρωτόκολλα καραντίνας, η Γαλλία ζητεί κοινή ευρωπαϊκή γραμμή και λέει ότι δεν γνωρίζουμε αν υπάρχει μετάλλαξη του ιού, νέα ύποπτα κρούσματα εμφανίζονται στην Ιταλία και ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας προειδοποιεί ότι οι επόμενες εβδομάδες θα είναι κρίσιμες λόγω της μακράς περιόδου επώασης του ιού.

Επιστήμονες εκφράζουν ανησυχία για τις άγνωστες ακόμη πτυχές του στελέχους των Ανδεων ενώ οι ΗΠΑ δέχονται πυρά ότι αποδυνάμωσαν τις υγειονομικές τους δομές ακριβώς τη στιγμή που απαιτείται ταχύτητα, διαφάνεια και επιστημονικός συντονισμός. Σύμφωνα με επιστήμονες, η οδός του εμβολίου δεν είναι η μοναδική και μελετώνται επίσης μονοκλωνικά αντισώματα που λαμβάνονται από άτομα που μολύνθηκαν.

Όσα γνωρίζουμε: Ο έλεγχος μέσω της απομόνωσης

Η εστία χανταϊού στο κρουαζιερόπλοιο «MV Hondius» αποτελεί την πιο σοβαρή διεθνή συρροή κρουσμάτων του στελέχους των Ανδεων που έχει καταγραφεί εκτός Νότιας Αμερικής. Μέχρι στιγμής έχουν επιβεβαιωθεί επτά κρούσματα, δύο θεωρούνται ύποπτα και τρεις άνθρωποι έχουν χάσει τη ζωή τους. Παρ’ όλα αυτά, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας επιμένει ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις ευρύτερης επιδημίας και ότι ο συνολικός παγκόσμιος κίνδυνος παραμένει χαμηλός.

Το συγκεκριμένο στέλεχος είναι το μοναδικό γνωστό μέλος της οικογένειας των χανταϊών που μπορεί να μεταδοθεί μεταξύ ανθρώπων. Οι μέχρι σήμερα μελέτες, κυρίως από την Αργεντινή και τη Χιλή, δείχνουν ότι η μετάδοση συμβαίνει κυρίως ύστερα από στενή και παρατεταμένη επαφή με ασθενείς που έχουν συμπτώματα. Οι ειδικοί θεωρούν ότι ο κίνδυνος μετάδοσης αυξάνεται ιδιαίτερα τις πρώτες μέρες εμφάνισης συμπτωμάτων όπως πυρετός, μυαλγίες, ζάλη, δύσπνοια ή γαστρεντερικές διαταραχές.

Παρά τη σοβαρότητα της νόσου, υπάρχουν και καθησυχαστικά στοιχεία. Στην Αργεντινή καταγράφονται εδώ και χρόνια δεκάδες περιστατικά ετησίως χωρίς να έχει προκύψει μεγάλη ανεξέλεγκτη επιδημία. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η σχετικά περιορισμένη μεταδοτικότητα του ιού, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι η μετάδοση φαίνεται να συνδέεται κυρίως με όσους εκδηλώνουν συμπτώματα, επιτρέπει τον έλεγχο μέσω απομόνωσης και ιχνηλάτησης επαφών. Για τον λόγο αυτό ο ΠΟΥ συστήνει παρακολούθηση και καραντίνα έως 42 ημερών για όσους θεωρούνται στενές επαφές.

Ερωτηματικά για τον τρόπο μετάδοσης

Πολλά κρίσιμα ερωτήματα παραμένουν ανοιχτά. Το σημαντικότερο αφορά τον ακριβή τρόπο μετάδοσης. Οι ειδικοί δεν γνωρίζουν ακόμη αν ο ιός μεταδίδεται κυρίως μέσω μεγάλων σταγονιδίων ή μέσω αερολυμάτων που παραμένουν περισσότερο στον αέρα. Η διάκριση αυτή είναι καθοριστική για τα μέτρα προστασίας και τις συνθήκες καραντίνας.

Εξίσου ασαφές παραμένει αν οι ασθενείς μπορούν να μεταδώσουν τον ιό στο στάδιο της επώασης, πριν εμφανίσουν συμπτώματα. Η περίοδος επώασης μπορεί να φτάσει έως και έξι εβδομάδες, γεγονός που δυσκολεύει την επιδημιολογική επιτήρηση. Γι’ αυτό οι υγειονομικές αρχές φοβούνται ότι ενδέχεται να εμφανιστούν νέα περιστατικά σε διάφορες χώρες ακόμη και αρκετές εβδομάδες μετά την αποβίβαση των επιβατών.

Παράλληλα, δεν έχει ολοκληρωθεί ακόμη η πλήρης γενετική ανάλυση του στελέχους που εντοπίστηκε στο Hondius. Μέχρι στιγμής, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων και ο ΠΟΥ δηλώνουν ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις πως το συγκεκριμένο στέλεχος είναι πιο μεταδοτικό ή πιο θανατηφόρο από άλλες παραλλαγές.

Ωστόσο, η πιθανότητα μεταλλάξεων εξακολουθεί να παρακολουθείται στενά.

Premium έκδοση «Τα ΝΕΑ»