Ελληνική οικονομία: Το κρίσιμο δεκαπενθήμερο

Σε κρίσιμη φάση εισέρχεται η ελληνική οικονομία, καθότι μέσα στο επόμενο χρονικό διάστημα αναμένεται να τεθούν μια σειρά από θέματα, τα οποία θα δείξουν την πορεία εξέλιξής της.

Οι κρίσιμες ημερομηνίες ξεκινούν από σήμερα που είναι σε εξέλιξη η Σύνοδος του ΔΝΤ με την Παγκόσμια Τράπεζα, όπου συμμετέχει και ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης. Εν μέσω αβεβαιότητας, παρά την εύθραυστη εκεχειρία στη Μέση Ανατολή, το Ταμείο αναμένεται να προχωρήσει στη δημοσιοποίηση προβλέψεων για την παγκόσμια οικονομία, ενώ θα υπάρξει και κάτι αντίστοιχο για την ελληνική οικονομία.

Οι κρίσιμες ημερομηνίες για την ελληνική οικονομία

Κατά την ερχόμενη εβδομάδα και συγκεκριμένα από τις 20-22 Απριλίου αναμένεται να δημοσιοποιηθούν στοιχεία της Eurostat, τα οποία θα σημάνουν και τυπικά το κλείσιμο –δημοσιονομικά – του 2025. Το οικονομικό επιτελείο θα έχει πλέον ξεκάθαρη εικόνα για την πορεία των φορολογικών εσόδων και των δαπανών, αλλά και για το πρωτογενές πλεόνασμα και το δημόσιο χρέος.

Από το τελικό αποτέλεσμα θα κριθεί και το εάν θα υπάρξει λήψη νέων μέτρων που θα ισχύσουν το 2026, πέραν των όσων θα ανακοινωθούν από τον πρωθυπουργό κατά τη διάρκεια της φετινής ΔΕΘ και θα αφορούν την εκλογική χρονιά του 2027. Το πιθανότερο σενάριο είναι ότι η κυβέρνηση θα προχωρήσει στη λήψη νέων μέτρων που θα αφορούν τη φετινή χρονιά, καθότι οι συνθήκες που έχει δημιουργήσει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή δημιουργούν αρνητικές συνέπειες για την ελληνική οικονομία.

Επιπλέον, η ελληνική οικονομία αναμένεται να περάσει σύντομα από την κρίση άλλων οίκων αξιολόγησης. Η S&P αναμένεται να δημοσιοποιήσει την αξιολόγησή της στις 24 Απριλίου και η Fitch στις 8 Μαΐου.

Με βάση τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή του το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης, το πρωτογενές πλεόνασμα του προηγούμενου χρόνου έφτασε το 4,5% του ΑΕΠ, έναντι της επίσημης πρόβλεψης για πλεόνασμα 3,7% του ΑΕΠ. Η υπέρβαση κατά 0,8 π.μ. της επίσημης πρόβλεψης οφείλεται κυρίως στην προσπάθεια καταπολέμησης της φοροδιαφυγής, η οποία έφερε περίπου 2,2 δισ. ευρώ φορολογικά έσοδα.

Την υπέρβαση του τρις αναθεωρημένου επίσημου στόχου, έχουν επιβεβαιώσει και το ΔΝΤ αλλά και η Τράπεζα της Ελλάδας. Το ΔΝΤ, στην τελευταία έκθεσή του για την Ελλάδα με βάση το άρθρο IV, τόνιζε ότι λόγω της υπεραπόδοσης των εσόδων, το πρωτογενές πλεόνασμα του 2025 έφτασε το 4,4% του ΑΕΠ. Μάλιστα, εκτιμούσε ότι και το πρωτογενές πλεόνασμα του 2026 θα φτάσει το 3,8% του ΑΕΠ (έναντι του προϋπολογισμού για πλεόνασμα 2,8% του ΑΕΠ).

Αναθεώρηση προς το χειρότερο

Την ίδια στιγμή, σε -επί τα χείρω- αναθεώρηση των μακροοικονομικών προβλέψεων για το 2026 αναμένεται να προχωρήσει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, μέσα στις επόμενες ημέρες.

Εξαιτίας των συνεπειών του πολέμου στη Μέση Ανατολή, δημιουργείται μια νέα συνθήκη. Με βάση αυτό, ο ρυθμός ανάπτυξης που θα ανακοινωθεί για εφέτος στη χώρα μας εκτιμάται πλέον ότι θα διαμορφωθεί περί το 2% (από 2,2% το 2025) έναντι πρόβλεψης για 2,4% ρυθμό αύξησης του ΑΕΠ που είχε τεθεί στον Προϋπολογισμό, ενώ ο πληθωρισμός αναμένεται να αυξηθεί κοντά στο 3% (από 2,6% το 2025), αντί να υποχωρήσει στο 2,2% όπως προέβλεπε το βασικό σενάριο.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η αναθεώρηση αυτή θα αποτυπωθεί επίσημα στις 30 Απριλίου, με την κατάθεση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή της ετήσιας έκθεσης προόδου αναφορικά με τους στόχους του Μεσοπρόθεσμου Δημοσιονομικού-Διαρθρωτικού Σχεδίου 2026-2029.

Υπενθυμίζεται ότι το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής εκπόνησε πρόσφατα συσμενές σενάριο με άνοδο του πληθωρισμού στο 4% για φέτος, με ταυτόχρονη πτώση της ανάπτυξης στο 1,7%, εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή , σε μια προσπάθεια να «μετρήσει» τις επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία.

Στην ίδια «γραμμή» κινήθηκε και η Τράπεζα της Ελλάδος καθώς -πριν λίγες ημέρες- δημοσιοποίησε νέα πρόβλεψη για ανάπτυξη 1,9% (από 2,1%) και πληθωρισμό 3,1% το 2026, επικαλούμενη τις διαταραχές στις αγορές ενέργειας και τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού λόγω πολέμου και ενεργειακής κρίσης.