Λάρισα: Παρουσιάστηκε το Περιφερειακό Σχέδιο για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή σε ημερίδα στην Περιφέρεια – Στόχος η ευαισθητοποίηση των πολιτών (φωτο – βίντεο)

Η προσαρμογή της Περιφέρεια Θεσσαλίας στην κλιματική αλλαγή είναι το αντικείμενο της ενδιαφέρουσας 11^ηςημερίδας που διεξάγεται σήμερα από το πρωί της Πέμπτης στην αίθουσα του Περιφερειακού Συμβουλίου, στη Λάρισα και η οποία είναι ανοιχτή σε κάθε ενδιαφερόμενο πολίτη.

Η εν λόγω διοργάνωση που τελεί υπό την επιμέλεια της Ένωση Περιφερειών Ελλάδας (ΕΝ.Π.Ε.), της Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (Κ.Ε.Δ.Ε.) και της Ελληνική Εταιρία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ), σε συνεργασία με την Περιφέρεια Θεσσαλίας, έχει ως στόχο την ουσιαστική ενημέρωση και ενίσχυση της ευαισθητοποίησης των πολιτών σχετικά με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη Θεσσαλία και τις πολιτικές που εφαρμόζονται για την αντιμετώπισή τους.

Στο πλαίσιο αυτό, παρουσιάστηκε το Περιφερειακό Σχέδιο για την Προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή (ΠεΣΠΚΑ), προκειμένου οι τοπικές κοινωνίες να αποκτήσουν σαφή εικόνα για τις προκλήσεις που διαμορφώνονται στην περιοχή, αλλά και για τα μέτρα που έχουν ήδη δρομολογηθεί ή μπορούν να υλοποιηθούν το επόμενο διάστημα.

Διακεκριμένοι ομιλητές ανέπτυξαν τις εισηγήσεις τους γύρω από τους τομείς που εμφανίζουν αυξημένη ευαλωτότητα απέναντι στις κλιματικές μεταβολές. Η συζήτηση επικεντρώθηκε στην ανταλλαγή εμπειριών, τεχνογνωσίας και καινοτόμων τεχνολογικών λύσεων που μπορούν να συμβάλουν στην αποτελεσματική προσαρμογή στα νέα περιβαλλοντικά δεδομένα.

Η διοργάνωση εστιάζει στους εξής βασικούς άξονες:

• Υδάτινοι πόροι
• Βιοποικιλότητα
• Παράκτια ζώνη
• Δασοπονία
• Αγροτικός τομέας
• Πολιτιστική κληρονομιά

Η ημερίδα φιλοδοξεί να αποτελέσει πεδίο γόνιμου διαλόγου μεταξύ φορέων, επιστημόνων και πολιτών, ενισχύοντας τη συλλογική προσπάθεια για μια ανθεκτική και βιώσιμη Θεσσαλία.

Κουρέτας: Με το σύστημα που έχουμε τώρα θα είχαν σωθεί ζωές στον Ντάνιελ

Ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας κ. Δημήτρης Κουρέτας, στην εισήγησή του τόνισε: «Παρουσίασα πριν από μια βδομάδα στη Βουλή, στην επιτροπή, για το αντίστοιχο θέμα και ένα κομμάτι αυτής της παρουσίασης, την παρουσίασα και προχθές στον απολογισμό που είχαμε της διετίας. Το ερώτημα το οποίο μπαίνει από αυτά τα οποία συνέβησαν στη Θεσσαλία τα τελευταία 6 χρόνια, μετά τον Ιανό, είναι τι μάθαμε, καταρχάς, αν έχουμε μάθει κάτι και απ’ τον Ιανό και απ’ τον Ντάνιελ και απ’ τον Ελίας, και αν αυτά τα μαθήματα τα οποία πήραμε μπορέσαμε να τα χρησιμοποιήσουμε. Εύχομαι στο μέλλον να αποτελέσει έναν χρήσιμο οδηγό.

Πότε είναι το μέλλον όμως; Πότε είναι; Αύριο; Μεθαύριο; Σε έναν χρόνο; Σε δύο; Σε πέντε; Σε τρεις μήνες; Αυτό είναι πάρα πολύ κρίσιμο, σε συνδυασμό μ’ αυτά που κανείς καλείται να κάνει, διότι όπως θα δείτε σε λίγο, αυτό το σύστημα που θα σας παρουσιάσω, κι αυτό θα ‘θελα να μείνει ίσως να μπορούσε να είναι και μια επικεφαλίδα της παρουσίασής μου, αν αυτό το σύστημα υπήρχε στον Ντάνιελ, δεν θα ‘χαν πνιγεί πάρα πολλά άτομα. Πχ, γνωρίζοντας με ακρίβεια σε πόση ώρα φτάνει το νερό από τα Φάρσαλα στον Παλαμά, θα μπορούσαμε να κάνουμε αυτό που κάναμε εμείς εκ των υστέρων, φυσικά, τότε δεν ήμασταν στη διοίκηση. Στις 9 Δεκεμβρίου του 2024 έγινε μια άσκηση εδώ για τον Ντάνιελ. Αυτό το σύστημα λοιπόν που είχαμε, τι θα γινόταν στον Ντάνιελ; Κι έγινε μια πολύ μεγάλη κινητοποίηση σε συνθήκες πλημμύρας, δηλαδή είχαμε απλώσει σ’ ένα μεγάλο δωμάτιο τον Παλαμά με τα αυτοκίνητα, με ό,τι θα μπορούσε να γίνει, να φύγει ο κόσμος, και πράγματι η άσκηση αυτή, με το σύστημα που θα δείτε, θα μπορούσαν οι άνθρωποι να ‘χουν σωθεί στον Παλαμά, νομίζω τρεις νεκροί ήτανε, αντί να τους έρθει το νερό στις 3 το πρωί εκεί που κοιμόντουσαν και να τους σκεπάσει».

Μαμάκος: Περιφέρειες και Δήμοι να αναλάβουν σχέδιο δράσης με εξειδίκευση περαιτέρω σε τοπικό επίπεδο

Από την πλευρά του ο δήμαρχος Λαρισαίων κ. Θανάσης Μαμάκος σημείωσε: «Η ΚΕΔΕ προσπαθεί πάντα να στηρίζει ενέργειες προσαρμογής μέσα από το δίκτυο όλων των Δήμων της χώρας για τη σωστή διάγνωση του προβλήματος και το σωστό σχεδιασμό και οργάνωση της αντιμετώπισης σε τοπικό επίπεδο. Η ΚΕΔΕ, αλλά και ο Δήμος Λαρισαίων, συμμετέχουν στους 18 εταίρους του έργου LIFE IP Adaptin GR. Ο ρόλος της ΚΕΔΕ είναι να συνδέσει την τοπική αυτοδιοίκηση με τις ενέργειες προσαρμογής που πρέπει να γίνουν στη χώρα μας για ένα καλύτερο μέλλον όλων μας. Πέραν της διοργάνωσης ημερίδων όπως η σημερινή, η ΚΕΔΕ έχει την ευθύνη ενός οδηγού προσαρμογής για τους Δήμους, ο οποίος έχει ολοκληρωθεί και είναι διαθέσιμος ηλεκτρονικά, στον οποίο γίνεται μια συνοπτική και εστιασμένη προσέγγιση με την οποία ο κάθε Δήμος θα πρέπει να εντοπίσει τα θέματα και τους τομείς που επηρεάζονται περισσότερο στην περιοχή του, έτσι ώστε να δράσει και να προσαρμοστεί στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Επίσης, στο ίδιο έργο η ΚΕΔΕ συμβάλλει με τη συλλογή καλών πρακτικών που αφορούν σε δράσεις προσαρμογής που έχουν υλοποιήσει οι Δήμοι για τον εμπλουτισμό του εθνικού κόμβου προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή, μέσα από πρόσκληση που έχει σταλεί και παραμένει ανοιχτή για όποιον Δήμο θέλει να προβάλει τα υλοποιημένα έργα προσαρμογής του.

Το θέμα της κλιματικής αλλαγής κατανοούμε όλοι ότι είναι ένα παγκόσμιο φαινόμενο. Η υπερθέρμανση του πλανήτη προκαλεί και θα συνεχίσει να προκαλεί μεγάλες πιέσεις και στη χώρα μας. Η Ελλάδα, σύμφωνα με μελέτη του ΟΗΕ, και ολόκληρη η Μεσόγειος συγκαταλέγεται ανάμεσα στα 18 καυτά σημεία του πλανήτη, τα οποία θα αντιμετωπίσουν τα μεγαλύτερα προβλήματα εξαιτίας της συντεινόμενης αλλαγής του κλίματος. Οι πρόσφατες δημοσιεύσεις κάνουν λόγο για τον θερμότερο μήνα Φεβρουάριο που έχει καταγραφεί ποτέ, ενώ ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Περιβάλλοντος προειδοποιεί ότι η Ευρώπη δεν είναι προετοιμασμένη για τους ραγδαία αυξανόμενους κλιματικούς κινδύνους. Αυτά τα γεγονότα οδηγούν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να καθορίσει βασικά βήματα για τη διαχείριση των κλιματικών κινδύνων, με συστήματα και μέσα πολιτικής προστασίας τα οποία πρέπει να είναι ανθεκτικά στο μέλλον, μέσω επενδύσεων διαχείρισης του κινδύνου καταστροφών από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη, και με ικανότητες αντιμετώπισης και εμπειρογνωμοσύνη που μπορούν να αναπτυχθούν άμεσα. Για τον λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Ένωση δραστηριοποιείται σε διεθνές επίπεδο για την αντιμετώπιση των κλιματικών κινδύνων και μεγάλο μέρος της διεθνούς χρηματοδότησης για το κλίμα να διατίθεται σε μέτρα προσαρμογής. Τα περιφερειακά σχέδια για την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή ορίζουν τους βασικούς πυλώνες για την αντιμετώπιση των κλιματικών αλλαγών σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Σε κάθε περιφερειακό σχέδιο, με βάση τις κλιματικές συνθήκες και την τρωτότητα της κάθε περιφέρειας, καθορίζονται επακριβώς οι τομείς πολιτικής και οι γεωγραφικές ενότητες προτεραιότητας για λήψη μέτρων, καθώς επίσης και τα οικονομικά μέτρα για την υλοποίησή τους.

Οι φορείς της αυτοδιοίκησης, οι περιφέρειες και οι Δήμοι πρέπει να αναλάβουν ένα σχέδιο δράσης με βάση τα περιφερειακά αυτά σχέδια που θα πρέπει να εξειδικεύονται περαιτέρω σε τοπικό επίπεδο και να καταλήγουν σε ιεραρχημένα έργα και δράσεις που θα ενισχύουν και θα θωρακίζουν τις τοπικές υποδομές από κάθε κατηγορία κινδύνου.

Ο Δήμος Λαρισαίων είχε την ευκαιρία να υλοποιήσει ένα από τα πιλοτικά έργα του έργου LIFE IP Adaptin GR, που αφορούσε την ανάπλαση σχολικών αυλών σε κεντρικό σχολικό συγκρότημα της πόλης, με βάση τις αρχές του βιοκλιματικού σχεδιασμού και μέσω συμμετοχικού σχεδιασμού. Στόχος του έργου ήταν η βελτίωση του μικροκλίματος στους εξωτερικούς χώρους του σχολικού συγκροτήματος και η αξιοποίηση των παρεμβάσεων στο πλαίσιο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης των μαθητών για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής”.

Μπλέτσας: Η πολυεπίπεδη ενίσχυση της κλιματικής ανθεκτικότητας να βρεθεί στον πυρήνα των δράσεων

Ο Στυλιανός Μπλέτσας, Αντιπεριφερειάρχης Βιώσιμης Ανάπτυξης, Ενέργειας, Χωροταξίας και Περιβάλλοντος, της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδος, τόνισε μεταξύ άλλων:

«Βρίσκομαι εδώ σήμερα σαν εκπρόσωπος της ΕΝΠΕ. Ολόκληρος ο πλανήτης μας αντιμετωπίζει μια κλιμακούμενη ένταση με δυσμενείς επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Ακραίες καιρικές συνθήκες, συχνά πιο συχνά από ποτέ, πλημμυρικά φαινόμενα, άνοδος της στάθμης της θάλασσας, διάβρωση ακτών, ανεξέλεγκτες πυρκαγιές, είναι μόνο ορισμένες εξ αυτών που θέτουν σε άμεσο κίνδυνο ανθρώπινες ζωές, κρίσιμες δημόσιες υποδομές, αλλά και ιδιωτικές περιουσίες. Οι ανθρωπογενείς δραστηριότητες, και ιδιαίτερα εκείνες που λαμβάνουν χώρα σε αστικοκοινωνιαστικό περιβάλλον, συμβάλλουν σημαντικά στην εδραίωση της κλιματικής αλλαγής.

Οι μεταφορές, η χρήση ενέργειας και η διαχείριση αποβλήτων συνθέτουν μια ζοφερή εικόνα από την οποία απουσιάζει η περιβαλλοντική προστασία και η επένδυση στις αρχές της βιώσιμης ανάπτυξης. Η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή αποτελεί πια αναπόδραστη ανάγκη προκειμένου, αφενός, να απλωθούν οι συνέπειές της και αφετέρου, να δημιουργηθούν οι αναγκαίες συνθήκες ώστε η κλιματική κρίση να μετατραπεί σε ευκαιρία αειφόρου ανάπτυξης. Είναι σαφές πως στο σημείο αυτό υπεισέρχεται η αναγκαία, πολύπλευρη δράση της τοπικής αυτοδιοίκησης. Γι’ αυτό το λόγο, η ανάπτυξη περιβαλλοντικών θεμάτων, η πολυεπίπεδη ενίσχυση της κλιματικής ανθεκτικότητας και η επένδυση στην περιβαλλοντική καινοτομία θα πρέπει να βρίσκονται στον πυρήνα των δράσεων όλων των περιφερειών της χώρας».

Τσιλιμπάρη: Φιλόδοξη η στόχευση του έργου LifeIPAdapt.gr

Η Ειρήνη Τσιλιμπάρη εκπροσωπώντας το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, επισήμανε: “Εκ μέρους του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας χαιρετίζω τη σημερινή ενημερωτική ημερίδα για την προσαρμογή της Περιφέρειας Θεσσαλίας στην κλιματική αλλαγή, η οποία διενεργείται στο πλαίσιο του έργου LifeIPAdapt.gr, με την επιμέλεια της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδος, της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος και της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, σε συνεργασία με την Περιφέρεια Θεσσαλίας. Η σημερινή ενημερωτική ημερίδα είναι η 11η κατά σειρά ημερίδα που πραγματοποιείται στο πλαίσιο του έργου LifeIPAdapt.gr. Η σημερινή ημερίδα όσο και το επιμορφωτικό σεμινάριο που θα ακολουθήσει τις προσεχείς ημέρες, εντάσσονται στις δράσεις του έργου LifeIPAdapt.gr και αποτελούν τμήματα ενός ευρύτερου κύκλου ενημερωτικών και επιμορφωτικών δράσεων του έργου. Το έργο αυτό φιλοδοξεί να ενισχύσει την εφαρμογή της Εθνικής Στρατηγικής και των Περιφερειακών Σχεδίων για την Προσαρμογή στην Κλιματική Αλλαγή, και να προετοιμάσει την αξιολόγηση και αναθεώρησή τους, με κατάλληλες δράσεις σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Η στόχευση του έργου είναι φιλόδοξη. Ας μην ξεχνάμε ότι πρόκειται για το μεγαλύτερο και το σημαντικότερο ευρωπαϊκό έργο για την προσαρμογή της χώρας μας στις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής. Ταυτόχρονα όμως είναι και ρεαλιστικό, μιας και οι στόχοι του είναι υλοποιήσιμοι, με σαφές χρονοδιάγραμμα και περιεχόμενο. Οι εργασίες αξιολόγησης και αναθεώρησης στρατηγικής έχουν ήδη ξεκινήσει και τα στελέχη της Περιφέρειας σας συμβάλλουν ενεργά στην αξιολόγηση της εφαρμογής της στρατηγικής σε περιφερειακό επίπεδο”.

Καραλαριώτου: Να προετοιμαστούμε για να ενδυναμώσουμε την ανθεκτικότητα

Η Γραμματέας Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας – Στερεάς Ελλάδας, κ. Ρένα Καραλαριώτου με την σειρά της υπογράμμισε: «Το θέμα της κλιματικής αλλαγής είναι ένα παγκόσμιο θέμα. Υπάρχουν επιστήμονες που μιλάνε ότι βρισκόμαστε πλέον στο σημείο μηδέν όσον αφορά την κλιματική κρίση. Στην Θεσσαλία βέβαια, βιώνουμε μέχρι σήμερα τα αποτελέσματα από τα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως αυτό της κακοκαιρίας Ντάνιελ, και τα γεγονότα αυτά μας υπενθυμίζουν ότι θα πρέπει να προετοιμαστούμε για να μπορέσουμε να ενδυναμώσουμε την ανθεκτικότητα, να ενισχύσουμε την ανθεκτικότητα της κοινωνίας μας και της οικονομίας μας. Η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Θεσσαλίας Στερεάς Ελλάδας, σε στενή συνεργασία με τους δήμους, με τις περιφέρειες, με την ακαδημαϊκή κοινότητα, συνεργαζόμαστε έτσι ώστε οι προσαρμογές, οι πολιτικές προσαρμογές στην κλιματική αλλαγή να είναι αποτελεσματικές και να έχουν βέβαια πάνω την επιστημονική γνώση.

Η σημερινή συζήτηση δίνει έμφαση στους υδατικούς πόρους, στη βιοποικιλότητα, στους φυσικούς κινδύνους, στη βιώσιμη ανάπτυξη. Και θεωρώ ότι έτσι όπως είναι δομημένη, αναδεικνύει κι ένα πολύ σημαντικό θέμα, αυτό της ολιστικής προσέγγισης για το ζήτημα της κλιματικής αλλαγής. Στη Θεσσαλία μας όμως, ένα θέμα το οποίο είναι εξαιρετικά σημαντικό για την περιοχή μας και για τον πρωτογενή τομέα είναι το νερό. Στη Θεσσαλία βιώνουμε χρόνο με τον χρόνο την αγωνία για την επάρκεια νερού. Οι καλλιέργειες, τα εδάφη, η κοινωνία μας πλήττονται από την κλιματική αλλαγή και βιώνουμε μια εναλλαγή πλημμύρας με περιόδους ξηρασίας, διάβρωση των εδάφων και σμίκρυνση των υδατικών πόρων. Γνωρίζουμε όλοι ούτως ή άλλως ότι στην περιοχή μας πάνω από το 75% του νερού καταναλώνει ο γεωργικός τομέας από το 1,5 δισεκατομμύριο κυβικά που είναι ετησίως, κι αν υπολογίσει κανείς ότι και για την πλήρωση των υπόγειων υδροφορέων χρειαζόμαστε άλλα 3 δισεκατομμύρια, καταλαβαίνουμε όλοι ότι το πρόβλημα που έχουμε μπροστά μας είναι σημαντικό και για το οποίο πρέπει να προετοιμαστούμε.

Όπως ανέφερε κι ο Περιφερειάρχης στον απολογισμό πριν λίγες ημέρες, σημαντικά έργα που γίνονται, έχουν δρομολογηθεί μ από το Υπουργείο Περιβάλλοντος, όπως είναι τα έργα ορεινής υδρονομίας που πιάνουν όλες τις ορεινές λεκάνες από όλη τη Θεσσαλία, είναι έργα σημαντικά που στόχο έχουν να συγκρατήσουν τα νερά στα ορεινά, να μειώσουν τις πλημμύρες στα πεδινά και φυσικά να προστατέψουν κατοικίες και καλλιέργειες. Γνωρίζουμε επίσης ότι έχει δρομολογηθεί το φράγμα στη Σκοπιά Πασσάλων με καθυστερήσεις, αλλά έχει μπει στη ρότα μέσω ΔΙΤ, ενώ πολλές άλλες ταμιευτήρες, έχουν κι αυτά δρομολογηθεί. Να γίνει μια ισχυρή προτεραιοποίηση των έργων έτσι ώστε να μπορέσουν μέσα απ’ εκεί να δρομολογηθούν έργα τα οποία είναι απαραίτητα για το αύριο της Θεσσαλίας μας».

Ανδριτσόπουλος: Η κλιματική κρίση δοκιμάζει καθημερινά πλέον τις αντοχές των κοινωνιών μας

Τέλος, ο Ανδρέας Ανδριτσόπουλος, Δημοτικός Σύμβουλος Δήμου Λαρισαίων και Εκπρόσωπος ΠΕΔ Θεσσαλίας, σημείωσε: «Αυτή η εξαιρετικά επίκαιρη 11η Περιφερειακή Ενημερωτική Ημερίδα, αποτελεί επί της ουσίας ένα κάλεσμα σε εγρήγορση για το μέλλον του τόπου μας. Η Θεσσαλία σήμερα, περισσότερο από κάθε άλλη φορά, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της εθνικής προσπάθειας για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Η κλιματική κρίση δεν αποτελεί πλέον μια μελλοντική απειλή, αλλά μια καθημερινή πραγματικότητα που δοκιμάζει τις αντοχές των κοινωνιών μας.

Για εμάς τους δήμους της Θεσσαλίας, η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή έχει μετατραπεί σε μια πιεστική αναγκαιότητα που καθορίζει ήδη τις αποφάσεις και τις δράσεις μας. Σε αυτό ακριβώς το πλαίσιο, οι θεματικές ενότητες που θα αναπτυχθούν στη σημερινή ημερίδα, από τη διαχείριση των υδατικών πόρων και τα μέτρα προσαρμογής στον πρωτογενή τομέα μέχρι τη δασική πολιτική προσαρμογής στην κλιματική κρίση και την πολιτιστική κληρονομιά, δεν αποτελούν απλώς αφηρημένα επιστημονικά πεδία, αλλά συνιστούν τους καθοριστικούς παράγοντες για την ποιότητα ζωής και την ασφάλεια κάθε κατοίκου της Θεσσαλίας»

Δείτε φωτογραφίες:

ΑΘ.Π. / Φωτο – βίντεο: Γιάννης Μυλωνάς